ประวัติศาสตร์การกำเนิด “ชักโครก” จากเรื่องตลกสู่สิ่งประดิษฐ์แห่งอารยธรรมมนุษย์

หากพูดถึงเรื่องของกระแสไฟฟ้าซึ่งเป็นกระดูกสันหลังของอารยธรรมมนุษย์ยุคใหม่ สองชื่อที่จะผุดขึ้นแน่นอนว่าคงต้องเป็นนิโคลา เทสลา กับ โทมัส เอดิสัน ทว่ากระดูกสันหลังไม่ได้ประกอบจากกระดูกชิ้นเดียวฉันใด แกนอารยธรรมมนุษย์ก็ไม่ได้มีแค่ไฟฟ้าฉันนั้น เพราะเบื้องหลังของสุขอนามัยที่ดีของพวกเราเกิดขึ้นได้จากชายสองคนคือ จอร์น แฮริงตัน (John Harington) และ โทมัส แครปเปอร์ (Thomas Crapper)

จอร์น แฮริงตัน

ย้อนกลับไปเมื่อห้าร้อยปีก่อน ในช่วงศตวรรษที่ 15 จอร์น แฮริงตัน ในวัยเด็กถูกรับเลี้ยงให้เป็นลูกบุญธรรมของราชินีอลิซาเบ็ตที่ 1 แห่งราชวงศ์อังกฤษ มีชื่อเสียงในด้านอารมณ์ขันที่ร้ายกาจ ชอบเล่นมุกตลกที่วนเวียนอยู่กับเรื่องที่ดูจะไม่เหมาะสมนักสำหรับราชวงศ์และผู้ดีอังกฤษ รวมทั้งยังชอบป่วนและแกล้งคนอื่นไปทั่ว แม้แต่กับองค์ราชินีเอง

กระทั่งถึงวัยรุ่น ช่วงอายุ 20 ต้น ๆ ราชินีก็ทรงทนไม่ไหว ลงโทษเขาโดยการขับออกจากวังแล้วส่งให้ไปอาศัยอยู่ในหมู่บ้านเล็ก ๆ ที่แสนน่าเบื่อทางตอนเหนือของบาร์ธ แต่ดูเหมือนว่าวิธีนี้ก็ไม่ได้ทำให้อารมณ์ขันที่ชอบเอาสิ่งปกติของเขาลดลงเลยแม้แต่น้อย

และด้วยความกันดารห่างไกลจากงานสังสรรค์รื่นเริง ความเบื่อหน่ายและเวลาที่เหลือเฟือจึงทำให้เขาลงมือเปลี่ยนมุกตลกหยาบโลนเกี่ยวกับสิ่งสกปรกให้กลายเป็นประโยชน์ขึ้นมา จนมันกลายมาเป็นต้นแบบของชักโครกที่สามารถกดน้ำ ทิ้งสิ่งปฏิกูลออกไปอย่างง่ายดาย ให้มันว่า เอแจกส์ (Ajax)

ต่อมาองค์ราชินีก็ทรงรู้สึกผิดที่ส่งเขาออกไปไกลบ้านถึงขนาดนั้น จึงเสด็จมาเยี่ยมเยียนแฮริงตันที่เมืองบาร์ธ ประจวบเหมาะพอดีกับการที่ธรรมชาติเรียกร้อง นางจึงต้องใช้ห้องน้ำของแฮริงตันซึ่งติดตั้งเจ้าเอแจกส์เอาไว้ จึงกลายเป็นว่าองค์ราชินีชื่นชอบมันเป็นอย่างมาก

แต่โชคร้ายที่คนอื่น ๆ ก็ดูจะคิดว่าสิ่งประดิษฐ์ของเขาเป็นเรื่องตลกมากกว่าจะใช้งานได้อย่างจริงจัง ทำให้ในศตวรรษมันไม่ได้รับความนิยมเลย ต่อมาจนถึงยุคปฏิวัติอุตสาหกรรม มีช่างประปาชื่อว่า โทมัส แครปเปอร์ นำแบบของแฮริงตันมาปรับปรุงและผลิตออกมาขายจนโด่งดัง ทำให้เกือบทุกบ้านในประเทศอังกฤษจะต้องมีสุขภัณฑ์ของแครปเปอร์ติดห้องน้ำไว้สักหนึ่งแห่ง จนถึงช่วงสงครามโลกครั้งที่ 1 ทหารอเมริกันในฐานทัพที่อังกฤษก็ติดใจและทำให้มันแพร่หลายไปทั่วโลกนับแต่นั้น

แบบของแคลปเปอร์

Fact จากผลการสำรวจห้องน้ำสาธารณะพบว่า ห้องส้วมห้องแรกสุดจากประตู มักจะถูกใช้น้อยที่สุด หมายความว่ามันคือห้องที่สะอาดที่สุดนั่นเอง

อ่านต่อ – ฝรั่งเศสเปิดตัว “ปืนชนิดใหม่” ที่ทางกองทัพให้นักเขียนนิยาย เป็นผู้ออกแบบอาวุธ

14 E-book Flagfrog