“แมงมุมดาร์วินบาร์ค” สิ่งมีชีวิตที่มีใยแข็งแกร่งที่สุดในโลก (แข็งกว่าเคฟลาร์ 10 เท่า !)

นักวิทยาศาสตร์ค้นพบวัสดุที่แข็งแกร่งที่สุดในโลก นั่นคือ “ใยแมงมุมดาร์วินบาร์ค” (Darwin’s bark spider web) ซึ่งพิสูจน์แล้วว่าแข็งกว่าเคฟลาร์ถึง 10 เท่า ! อีกทั้งยังยืดหยุ่นกว่าไนลอนอีกด้วย จนได้รับการบันทึกลง guinness world records ว่าเป็นใยแมงมุมที่แข็งแกร่งที่สุดในโลก

ในปี 2001 อินกี แอคนาร์สัน (Ingi Agnarsson) นักชีววิทยาด้านวิวัฒนาการ ผู้อำนวยการพิพิธภัณฑ์สัตววิทยาแห่งมหาวิทยาลัยเปอร์โตริโก และทีมของเขา ได้เดินทางสำรวจในอุทยานแห่งชาติราโนมาฟานา ที่เกาะมาดากัสการ์ และพบใยของแมงมุมดาร์วินบาร์คขนาดใหญ่ที่ทอดยาวข้ามลำธาร (ขนาด 2.8 ตารางเมตร)

ซึ่งแมงมุมชนิดนี้จะทำการปล่อยใยข้ามแม่น้ำให้ลอยไปตามกระแสลมจนไปติดกับก้อนหิน พุ่มไม้ หรือต้นไม้ที่อยู่ฝั่งตรงข้าม จากนั้นจึงเริ่มสร้างตาข่ายแมงมุม สาเหตุที่มันทำเช่นนี้นั้นก็เพราะการสร้างใยแมงมุมเหนือน้ำจะช่วยให้พวกมันดักจับแมลงที่อยู่เหนือน้ำได้ง่าย (เช่นแมลงปอ) ไม่เพียงเท่านี้ความเหนียวของมันสามารถดักจับสัตว์ขนาดใหญ่อย่างนกหรือค้างคาวได้ด้วย

ใยของแมงมุมดาร์วินบาร์คนั้นมีค่าความแข็งอยู่ที่ราว ๆ 2.2 GPa ซึ่งยังคงน้อยกว่าเมื่อเทียบกับเคฟลาร์ที่มีค่าความแข็งอยู่ที่ 3.6 GPa แต่ทว่าเคฟลาร์นั้นมีความยืนหยุ่นเพียง 50 MJ/m3 เท่านั้น ในขณะที่ใยแมงมุมดาร์วินบาร์คมีมากถึง 520 MJ/m3 ซึ่งมากกว่าเคฟลาร์ถึง 10 เท่า ซึ่งเมื่อวัดกันจริง ๆ แล้วทำให้เคฟลาร์นั้นแตกหักง่ายกว่านั่นเอง

และด้วยความแข็งแกร่งขนาดนี้ นักวิทยาศาสตร์ระบุว่าหากเส้นใยแมงมุมมีขนาดเท่าแท่งดินสอ มันจะสามารถหยุดเครื่องบินโบอิ้งที่กำลังบินอยู่กลางอากาศได้เลยทีเดียว ซึ่งคุณสมบัติที่แสนจะแข็งแกร่งและยืดหยุ่นนี้ นักวิจัยคาดว่ามีปัจจัยมาจากโปรตีน MaSp4a เป็นโปรตีนชนิดพิเศษที่ไม่มีในแมงมุมชนิดอื่น ซึ่งมีกรดอะมิโนโพรลีน (proline) เข้มข้นสูง อีกทั้งมันยังมีต่อมที่ผลิตเส้นใยยาวกว่าแมงมุมทั่วไปหลายเท่า

ทอดด์ แบล็กเลดจ์ (Todd Blackledge) นักชีววิทยาด้านวิวัฒนาการจากมหาวิทยาลัย Akron ในรัฐโอไฮโอ กล่าวว่า “มีแมงมุมกว่า 40,000 ชนิดทั่วโลกที่สามารถสร้างใยแมงมุมได้ แต่ละสายพันธุ์สามารถสร้างใยได้มากถึง 7 รูปแบบ ซึ่งในปัจจุบันนักวิทยาศาสตร์ศึกษาใยแมงมุมไปเพียง 0.001 % เท่านั้น ยังเหลือใยแมงมุมอีกกว่า 99.99 % ที่รอการค้นคว้าและวิจัยต่อไป”

มารู้จักกับแมงมุมดาร์วินบาร์ค – เป็นแมงมุมไม่มีพิษ มีชื่อวิทยาศาสตร์ว่า Caerostris darwini ซึ่งได้รับการตั้งชื่อเพื่อเป็นเกียรติแก่ ชาร์ล ดาร์วิน พวกมันอาศัยอยู่ในป่าเขตร้อน บนเกาะมาดากัสการ์ เป็นสายพันธุ์ที่สร้างใยแมงมุมใหญ่ที่สุดในโลก ตัวเมีย (ยาว 18-22 มิลลิเมตร) จะมีขนาดใหญ่กว่าตัวผู้ (ยาว 6 มิลลิเมตร)

Fact – ในปี 2009 สามารถท่อผ้าไหมจากใยแมงมุมกล้วยได้สำเร็จ ซึ่งใช้ใยแมงมุมกล้วยกว่า 1 ล้านตัว ซึ่งใช้เครื่องดึงใยที่ไม่ทำอันตรายต่อแมงมุมกล้วย และด้วยสีของใยแมงมุมกล้วยมีสีเหลืองทอง ผ้าไหมที่ได้ออกมาจึงเหลืองอร่าม ราวกับว่าเป็นผ้าไหมทองคำเลยล่ะครับ ปัจจุบันถูกจัดแสดงอยู่ที่ American Museum of Natural History