สถิติใหม่พบจำนวน “พยาธิ” ในเมนูปลาดิบ เพิ่มขึ้น 283 เท่า! ภายใน 40 ปี

ต่อจากนี้ทุกครั้งที่เพื่อน ๆ เข้าร้านอาหารญี่ปุ่นแล้วสั่งเมนูปลาดิบ ไม่ว่าจะเป็นซูชิ หรือซาชิมิ ผมขอแนะนำให้พลิกเนื้อดูสักเล็กน้อยโดยเฉพาะร้านที่ดูจะไม่ได้มาตฐาน เพราะจากข้อมูลงานวิจัยล่าสุดชี้ว่าจำนวนพยาธิที่พบบ่อยในปลาดิบมีอัตราเพิ่มขึ้นสูงมากถึง 283 เท่าจากเมื่อ 40 ปีก่อน

งานวิจัยที่ศึกษาเกี่ยวกับจำนวนและความหนาแน่นของพยาธิตัวกลมที่เรียกว่า อะนิซาคิส (Anisakis) ในสัตว์ทะเลนั้นมีมากมายนับพัน ๆ งานวิจัย แต่ล่าสุด การศึกษาใหม่ที่เผยแพร่ผ่านทาง Global Change Biology โดย มหาวิทยาลัยวอชิงตัน (University of Washington) ได้นำงานวิจัยมากมายเหล่านั้นมารวมกันแล้ววิเคราะห์ความเปลี่ยนแปลงเป็นครั้งแรก

พบว่า หนอนพยาธิในสัตว์ทะเลกำลังเพิ่มจำนวนสูงขึ้นมากถึง 283 เท่า นับจากการศึกษาเมื่อปี 1970 และมันอาจส่งผลต่อสุขภาพของมนุษย์ และสัตว์เลี้ยงลูกด้วยนมในทะเลชนิดอื่น ๆ ได้

“การศึกษานี้เป็นการใช้ประโยชน์จากงานวิจัยเก่าจำนวนมากมารวมกัน เพื่อแสดงความเปลี่ยนแปลงตลอด 40 ปีที่ผ่านมา มันน่าสนใจเพราะมันแสดงให้เราเห็นความเสี่ยงที่เปลี่ยนแปลงไป ซึ่งสำคัญมากในมุมมองด้านสาธารณสุข และมันยังอาจทำให้เราเข้าใจด้วยว่าเกิดอะไรขึ้นกับการอนุรักษ์สัตว์ทะเล” เชลซี วูด (Chelsea Wood) ผู้ช่วยศาสตราจารย์ จากมหาวิทยาลัยวอชิงตัน กล่าว

นักวิจัยระบุว่า ถึงอะนิซาคิสจะไม่เป็นอันตรายร้ายแรงกับมนุษย์ แต่มันอาจเป็นอันตรายต่อสัตว์เลี้ยงลูกด้วยนมในทะเลหลายชนิด เช่นวาฬ โลมา หรือแมวน้ำ เพราะพยาธิสามารถเติบโตและแพร่พันธุ์ได้ในระบบทางเดินอาหารของพวกมัน แต่ไม่แพร่พันธุ์ในมนุษย์

ปัจจุบันนักวิจัยยังไม่สามารถสรุปสาเหตุที่แท้จริงได้ว่าทำไมจำนวนอะนิซาคิสถึงเพิ่มขึ้นมากขนาดนี้ อาจเป็นเพราะภาวะโลกร้อน แหล่งอาหาร หรือเพราะการเพิ่มจำนวนของสัตว์เลี้ยงลูกด้วยนมในทะเลก็เป็นได้

โดย อะนิซาคิส เป็นพยาธิที่พบได้ทั่วไปในสัตว์ทะเล เมื่อเราเผลอกินปลาที่พยาธิเหล่านี้เข้าไป พวกมันจะทำให้เกิดอาการที่คล้ายกับอาการอาหารเป็นพิษ คือ คลื่นไส้ อาเจียน และท้องร่วง แต่ส่วนใหญ่แล้วพยาธิจะตายภายในเวลาไม่กี่วันทำให้อาการป่วยหายไปด้วย

ถึงแม้ว่ามันจะมีอาการคล้ายกับอาหารเป็นพิษ แต่อาการของโรคนี้มีชื่อว่าแอนิซาคิซิส (anisakiasis) ซึ่งตรวจพบได้ยากมาก เพราะผู้ป่วยส่วนใหญ่มักจะคิดว่ามันคืออาการของอาหารเป็นพิษธรรมดา ๆ เท่านั้น ยกเว้นเป็นหนักอาจมีแผลในกระเพาะอาหารหรือลำไส้ ถ่ายเป็นมูกเลือด และอาเจียนออกมาเห็นตัวพยาธิด้วย

ปกติแล้วนักทำซูชิ นักแล่ปลา และเชฟมืออาชีพมักจะพยายามเอาพยาธิออกไปอยู่แล้วระหว่างเตรียมอาหาร เพื่อไม่ให้มันตกไปถึงมือลูกค้า เพราะพยาธิอะนิซาคิสเป็นพยาธิตัวกลมที่มองเห็นได้ด้วยตาเปล่า มีขนาดยาวที่สุดประมาณ 2 เซนติเมตร

แต่ถ้าหากการเตรียมอาหารไม่ดีพอ ก็อาจมีพยาธิหลุดไปได้และทำให้เกิดอาการดังที่กล่าวไปข้างต้น ซึ่งผู้เขียนงานวิจัยก็แนะนำให้หั่นเป็นชิ้นเล็กจะได้มองหาพยาธิได้ง่ายขึ้นครับ

สรุป – นักวิจัยพบว่าจำนวนของพยาธิ อะนิซาคิส นั้นเพิ่มขึ้นสูงมากภายในเวลา 40 ปีที่ผ่านมา แต่ยังไม่ยืนยันว่ามีสาเหตุมาจากอะไร ซึ่งไม่เป็นอันตรายร้ายแรงกับมนุษย์แต่หากเผลอกินเข้าไปก็จะทำให้เกิดอาการคล้ายกับอาหารเป็นพิษได้ครับ

Fact – ปรสิต ถือเป็นหนึ่งในสิ่งมีชีวิตที่พบได้มากที่สุดโลก นักวิทยาศาสตร์เชื่อว่าจำนวนสิ่งมีชีวิตกว่า 80% ของโลกใบนี้คือปรสิต

อ่านต่อ – ‘อ็องตวน ปาร์ม็องติเย’ ชายผู้ทำให้ มันฝรั่ง นิยมไปทั่วยุโรปด้วย ‘จิตวิทยาย้อนกลับ’