พบ “ตัวต่อวิวัฒนาการ” (ฉลาดขึ้น) จนสามารถจดจำใบหน้าของเพื่อน ๆ ในรังได้

ทีมนักวิจัยจาก Cornell University ใช้วิธีการศึกษาที่เรียกว่า “ชีววิทยาโมเลกุลประชากร” (Population genomics) ซึ่งแสดงให้เห็นว่า “ตัวต่อกระดาษ” (Paper Wasp) มีความเฉลียวฉลาดเพิ่มขึ้น จนพัฒนาความสามารถใหม่เพิ่มเข้ามาได้ นั่นคือ สามารถจดจำใบหน้าของต่อตัวอื่น ๆ ในรังเดียวกันได้ ซึ่งเป็นข้อได้เปรียบในการวิวัฒนาการ และอาจส่งผลกระทบต่อสิ่งมีชีวิตชนิดอื่น ๆ รวมถึงมนุษย์ด้วย

ต่อกระดาษ (Image Wikimedia)

โดยการศึกษานี้ พยายามหาคำตอบว่า พวกมันพัฒนามาทักษะสุดพิเศษนี้ขึ้นมาได้อย่างไร ? ซึ่งเป็นสิ่งที่แมลงส่วนใหญ่ไม่สามารถทำได้

Michael Sheehan ศาสตราจารย์ด้านชีววิทยาและพฤติกรรม กล่าวว่า พฤติกรรมของต่อกระดาษที่ค้นพบนี้ เป็นสิ่งที่น่าประหลาดใจมาก เนื่องจากไม่ได้เกี่ยวข้องกับสภาพอากาศ การหาอาหาร หรือปรสิต แต่เป็นไปเพื่อพัฒนาความสามารถในการสื่อสารระหว่างกันโดยตรง อีกทั้งการจดจำใบหน้าของมันยังมีความแม่นยำเสมือนการระบุ DNA แต่พวกมันสามารถทำได้โดยการระบุตัวตนจากการมองเห็นเท่านั้น

ภาพ รังต่อกระดาษ (Image attackpestcontrol.au)

ซึ่งสำหรับสัตว์มีกระดูกสันหลังหลายชนิด การจดจำใบหน้าของสัตว์ตัวอื่น อาจเกิดขึ้นได้ในบางครั้ง เพราะส่วนมากสัตว์จะจดจำกันผ่านกลิ่น แต่สำหรับแมลง ความสามารถในการจดจำใบหน้าเป็นสิ่งที่แปลกมาก มีแมลงไม่กี่ชนิดบนโลกที่สามารถทำได้ แต่ในกรณีของต่อกระดาษ ในหนึ่งรังอาจมีราชินีมากกว่า 1 ตัว ความสามารถดังกล่าวจึงอาจช่วยให้ราชินีต่อรองเรื่องอำนาจกันได้

ศาสตราจารย์ Sheehan กล่าวเสริมว่า การค้นพบนี้ชี้ให้เห็นถึงความรู้ความเข้าใจของเราเกี่ยวกับเรื่องวิวัฒนาการว่า ไม่จำเป็นต้องเป็นการเปลี่ยนแปลงขนาดใหญ่ แต่การเปลี่ยนแปลงเล็ก ๆ ที่เกิดขึ้น ก็อาจทำให้เกิดการวิวัฒนาการแบบก้าวกระโดดได้เช่นกัน เพราะการที่ตัวต่อสามารถจดจำใบหน้าได้ ช่วยแสดงให้เห็นถึงการปรับตัวอย่างรวดเร็วของความสามารถทางสติปัญญา เป็นรูปแบบการสื่อสารที่มีความสำคัญ เช่นเดียวกับ การมีภาษาพูดของมนุษย์

และศาสตราจารย์ยังพูดติดตลกอีกด้วยว่า “ถ้าหากมันสามารถจดจำใบหน้าของสิ่งมีชีวิตอื่น ๆ และพูดคุยกันได้ มนุษย์เราคงมีปัญหาใหญ่กันแล้วล่ะ”

From NatGEO

สรุป – แม้ตอนนี้งานวิจัยจะยังบอกไม่ได้ว่า สาเหตุใดคือปัจจัยที่สำคัญที่สุดในการวิวัฒนาการของพวกมัน แต่ความสามารถในการจดจำใบหน้าที่พวกมันเพิ่งได้รับ ถือเป็นการวิวัฒนาการแบบก้าวกระโดดสำหรับทักษะการสื่อสารของแมลงชนิดนี้เลยล่ะครับ

Fact – ต่อกระดาษ ชื่อวิทยาศาสตร์ Polistes stigma จะนำเส้นใยจากพืชมาผสมกับน้ำลายเพื่อสร้างเป็นรังขนาดใหญ่ ซึ่งสามารถกันน้ำได้ รังของมันมีลักษณะคล้ายกระดาษสีน้ำตาล ซึ่งเป็นที่มาชื่อของของมันนั่นเอง

อ่านต่อ –  หากผึ้งหายไปจากโลกเมื่อใด เมื่อนั้นแหละคือวันที่มนุษย์ต้องสูญพันธุ์แล้วจริง ๆ